ขนบธรรมเนียมประเพณี


นมัสการพระธาตุซ่อแฮ

งานประเพณีนมัสการพระธาตุช่อแฮเมืองแพร่แห่ตุงหลวง จัดขึ้นระหว่างวันขึ้น ๙-๑๕ ค่ำ เดือนสี่ มีการแห่ผ้าขึ้นไปห่มองค์พระธาตุ มีขบวนแห่แบบล้านนา โดยผู้ร่วมงานทุกคนจะแต่งกายแบบพื้น เมืองล้านนา มีมหรสพสมโภชทุกคืน รุ่งเช้าวันขึ้น ๑๕ ค่ำ จะมีการทำบุญตักบาตร กลางคืนมี การเวียนเทียนรอบองค์พระธาตุ และพระวิหาร

  พระธาตูซ่อแฮ

งานประเพณีกำฟ้าไทยพวน

ประเพณีกำฟ้าของไทยพวนบ้านทุ่งโฮ้ง เพื่อจะให้เยาวชนรุ่นหลังได้รำลึกถึงบรรพบุรุษของไทยพวนอย่างลึกซึ้งและ
หวงแหน และสร้างความสามัคคีในหมู่พวนให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น ประเพณีกำฟ้า
ระหว่างวันที่1-4 กุมภาพันธ์ ของทุกปีโดยประมาณ ฅ
ประเพณีกำฟ้านี้ ชาวไทยพวนทุ่งโฮ้งได้ถือปฏิบัติกันมานานเป็นร้อยกว่าปี
เท่ากับการอพยพลงมาจากเวียงจันทร์ และก็ไม่เคยมีคนไทยพวนบ้านทุ่งโฮ้ง
ถูกฟ้าผ่าตายเลยเพื่ออนุรักษ์และฟื้นฟูประเพณีอันเก่าแก่ที่สืบทอดมานาน
ทางเทศบาลตำบลทุ่งโฮ้ง โดยนายกเทศมนตรี(นายวชิรพงศ์ โกสิน)และ
สภาวัฒนธรรมตำบลทุ่งโฮ้ง, ชมรมไทยพวนบ้านทุ่งโฮ้ง, องค์การบริหารส่วน
ตำบลทุ่งโฮ้ง และชาวไทยพวนบ้านทุ่งโฮ้งทุกคน จึงได้นำ
ประเพณีกำฟ้าอันนี้มา จากที่ถือปฏิบัติแต่เดิมให้เข้าสู่ยุคสมัยนำวิถีชีวิตชาวไทย
พวนทุกรูปแบบเข้าสู่สังคมไทย และสังคมโล

  ประเพณีกำฟ้าไทยพวน  จังหวัดแพร่

งานเทศกาลลอยกระทง เผาเทียนเล่นไฟพะเนียงเวียงโกศัย

จัดขึ้นในวันขึ้น ๑๕ ค่ำเดือน ๑๒ บริเวณท่าน้ำศรีชุม ภายในงานมีการจัดงานล้อมวงกินขันโตกแต่งกายด้วยชุดม่อฮ่อม

 

พิธีกรรม

ชื่อ ถอนตีนเสาเฮือน

ช่วงเวลา   รื้อเสาเรือนก่อนจะรื้อถอนบ้าน
ความสำคัญ
  การทำพิธีถอนตีนเสาเรือนนั้น ถือเป็นการถอนสิ่งอัปมงคล หรือสิ่งที่เลวร้ายที่คาดว่าจะมีออกจากบริเวณนั้นพิธีกรรม
 ๑.เจ้าของบ้านจะต้องเตรียมขันตั้งถอน สำหรับเป็นเครื่องบูชาครูผู้ประกอบพิธี อันได้แก่ เบี้ย หมาก ข้าวเปลือก ข้าวสาร ผ้าขาว ผ้าแดง เงิน พร้อมดอกไม้ ธูป เทียน หมากพลู เมี่ยง บุหรี่ เทียนเล่มบาท เทียนเล่มเฟื้อง แล้วนำมามอบให้กับครูผู้ทำพิธี
 ๒.จัดทำสะตวง ซึ่งทำด้วยกาบกล้วยเป็นรูปสี่เหลี่ยม ใส่เครื่องคาวหวาน ผลไม้ ข้าวสุก ช่อ (คำ แดง เหลือง ขาว) ปักมุมสะตวง และตุงเล็ก ๔ น้ำหยาด น้ำขมิ้นส้มป่อย จำนวน ๔ ชุด วางไว้ ๔ ทิศ (๔ เสาบ้าน)
 ๓.เมื่อถึงเวลาทำพิธี พระสงฆ์จะเป็นผู้ทำพิธีสวดถอน และขณะทำการให้ถากไม้ตีนเสาใส่สะตวงด้วย เมื่อเสร็จพิธีให้นำเอาสะตวงนั้นไปทิ้งตามทิศที่วางสะตวง เป็นอันเสร็จพิธี

สาระ การถอนตีนเสาบ้านนั้นจะทำก่อนที่จะมีการรื้อบ้านเก่า เป็นการนำสิ่งที่คาดว่าเป็น สิ่งอัปมงคลออกจากบ้านไป เพื่อเตรียมการที่จะลงบ้านใหม่ต่อไป พิธีนี้จะทำทุกครั้งที่จะมีการรื้อถอนบ้านเรือนเพื่อให้เจ้าบ้านอยู่เย็นเป็นสุขตลอดไป

ชื่อ       การปูจาต้าวตั้งสี่

     การปูจาต้าวตั้งสี่เป็นพิธีกรรมที่ชาวเหนือได้ปฏิบัติสืบกันมาเป็นเวลานาน ซึ่งคาดว่าเกิดขึ้นมาพร้อมกับ     ความเชื่อในการนับถือเทพยดาฟ้าดิน
ช่วงเวลา  นิยมจัดพิธีกรรมในช่วงเวลาเช้าของวันข้างขึ้น และในวันที่มีงานบุญต่างๆ โดยจะมีการปูจาต้าวตั้งสี่ก่อนเป็นงานแรก เพื่อเป็นการบอกกล่าวเทพยดาอารักษ์
ความสำคัญ
พิธีกรรมการปูจาต้าวตั้งสี่มีผลต่อจิตใจที่เกิดจากความเชื่อที่ว่า การได้บอกกล่าวและสร้างความพึงพอใจให้แก่ท้าวจตุโลกบาล เพื่อให้ความคุ้มครองรักษาแคล้วคลาดจากภยันตรายและอวยพรให้เจ้าของงานเกิดความสุขความเจริญ ประสบความสำเร็จตามเป้าหมายได้
พิธีกรรม
เริ่มจากปู่อาจารย์หรือผู้ประกอบพิธี จะนำกระทงเครื่องปูจา ๖ กระทงวางบนแท่นปูจา (หอประสาทเสาเดียว) เพื่อปูจา พญาอินต๋า ท้าวตะละโถ ท้าววิโลหะโก๋ ท้าววิธูปักโข ท้าวกุเวโร และแม่พระธรณี แล้วจุดธูป ๒๐ ดอก ปักที่ตีนเสา ในขณะนั้นเจ้าของบ้านควรนั่งพนมมือ แล้วปู่อาจารย์จะทำพิธีตามลำดับดังนี้
 -ปู่อาจารย์จะทำพิธีปลุกแม่ธรณีว่า “ แม่ธรณีเอ๋ย เจ้าอยู่ รู้หรือยัง” แล้วตอบเองว่า “อยู่ รู้แล้ว” “ สาวะคะตั๋ง   โลก๋าวิทู นะมามิ ” ๓ ครั้ง เสกมือแล้วตบที่เสา ๓ ครั้ง
 -กล่าวคาถาชุมนุมเทวดา
 -กล่าวคำปูจาแม่ธรณีและท้าวตั้งสี่ (จตุโลกบาล)
 -กล่าวคำปูจาพญาอินทร์
สาระ
 ประเพณีปูจาท้าวทั้งสี่ของชาวเหนือ คือพิธีบูชาท้าวจตุโลกบาล เทพผู้ยิ่งใหญ่ที่รักษาโลกนั่นเอง

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: